Tığ işine yeni başladıysan ilk sorun genelde şu oluyor: Hangi modelle başlamalı? Kolay ama sonunda gerçekten kullanacağın bir şey çıksın istersin. Aşağıda başlangıç için uygun modelleri, her biri için gereken malzemeyi ve sık yapılan hataları topladım. Ekim ayındayız; serin günlere uygun, kısa sürede biten işleri öne aldım.
Başlamadan Önce Gerekli Temel Malzemeler
- İplik: Orta kalınlıkta (DK veya worsted), açık renkli, pürüzsüz akrilik ya da pamuk-akrilik karışımı. Koyu renkte ilmekleri görmek zordur.
- Tığ: 4 mm veya 4,5 mm. Alüminyum ya da bambu fark etmez; ele rahat oturanı seç.
- Makas ve iri gözlü iğne (uç saklamak için).
- Ilmek işaretleyici (yoksa toka ya da renkli bir iplik parçası).
- Mezura.
1. Düz Kare (Atkı ve Battaniye İçin Temel)
Bütün modellerin temeli budur. Önce 20 zincir çek, ilk sıraya tek ilmek (sık ilmek) işle, sonra sıra sonunda 1 zincir atıp dön. 20 sıra sonunda yaklaşık 10-12 cm'lik bir kare elde edersin.
- 20 zincir çek, tığdan ikinci ilmekten başlayarak her zincire bir sık ilmek işle.
- Sıra sonunda 1 zincir at, işi çevir.
- Her sırada ilmek sayısını say; 19 olmalı.
- Yirminci sıradan sonra ipi kes, ucu içeri geçir.
Sık hata: Kenar ilmeklerini kaçırmak ya da fazladan ilmek atmak. Kare zamanla yamuk durur. Her sıra sonunda saymak bu sorunu bitirir.
2. Boyun Isıtıcı (Kısa Sürede Biter)
Sonbahar için en mantıklı ilk proje bu. Yaklaşık 200 g orta kalınlıkta iplik ve 5 mm tığ yeter.
- Boyuna göre 60-70 zincir çek (yaklaşık 55-60 cm).
- Zinciri bükmeden halka yapıp ilk ilmeğe bir kuka ilmek ile birleştir.
- Her turda 1 zincir atıp çubuklu ilmekle (yarım direk) tur at.
- Genişlik 22-25 cm olunca bitir.
Zincirin bükülmesi en sık yapılan hatadır; halkayı kapatmadan önce zincirin düz durduğundan emin ol.
3. Bere
Yetişkin bere için 100-120 g iplik ve 4,5 mm tığ uygundur. Daire şeklinde başla.
- Sihirli halka yap, içine 10 yarım direk işle.
- Her turda artırarak ilerle: ikinci turda her ilmeğe 2 ilmek (20), üçüncüde bir atlayarak artır (30) ve böyle devam et.
- Çap yaklaşık 18-19 cm olunca artırmayı bırak; düz turlarla 12-14 cm boy ver.
- Kıvrım için son 4-5 turu sık ilmekle bitir.
Sık hata: Artırmayı fazla yapmak. Daire düz kalmayıp dalgalanıyorsa çok artırmışsındır; sök ve bir tur geri dön.
4. Bardak Altlığı ve Mutfak Bezi
Pamuk ipliği ile 3,5 mm tığ kullan. 10 cm çapında daire, evde de hediye olarak da işe yarar. Pamuk, sıcak bardağa karşı akriliğe göre daha güvenlidir; akrilik sıcakta erir.
5. Küçük Çanta ya da Bohça
Dikdörtgen bir parçayı ikiye katlayıp yanlarını diker, ağzına bir şerit geçirirsin. Pamuk ip ve 4 mm tığ ile sağlam bir yapı çıkar. Yaklaşık 150 g iplik yeterli.
Püf Noktaları
- İpi sıkı çekersen iş sert olur; ilmekler tığın üstünde rahat kaymalı.
- Her projeden önce 10x10 cm deneme parçası ör. Ölçü tutmuyorsa tığ numarasını değiştir.
- Renk değişimini sıra sonunda yap; ipin ucunu 10 cm bırak ve sonra işin içine sakla.
- Yünlü ipliği yıkamadan önce etiketini oku; çoğu el yıkaması ister.
- Bitmiş işi düz bir yüzeyde, gölgede kurut; asarsan uzar.
Hangi Modelle Başlamalı?
Sabrın azsa boyun ısıtıcıyla başla; bir akşamda ilerleme görürsün. Bereyi ikinci proje yap, çünkü artırma mantığını öğretir. Battaniye gibi büyük işleri, kareleri düzgün çıkarmaya başladıktan sonra dene. Acele etme; tığ işi elin alışmasıyla güzelleşir.
Kapak fotoğrafı: Karen Penroz / Unsplash